Στην αναπηρία και το δικαίωμα των ίσων ευκαιριών στην εργασία, την οικογένεια, την καλλιτεχνική και κάθε φύσεως κοινωνική έκφραση είναι αφιερωμένο το 8ο Διεθνές Φεστιβάλ + Aγορά Κινουμένων Σχεδίων animasyros, το οποίο ετοιμάζεται να κατακλύσει και φέτος την Ερμούπολη της Σύρου με δυνατές προβολές και ενδιαφέροντα εκπαιδευτικά εργαστήρια.
Μετά το επιτυχημένο “Woman in anima”, το οποίο αποτέλεσε τη σημαία της περυσινής διοργάνωσης με την υποστήριξη της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων, το πιο αγαπημένο νεανικό φεστιβάλ της πρωτεύουσας των Κυκλάδων, αγκαλιάζει μία ακόμη κοινωνική πραγματικότητα, έχοντας στο πλευρό του τη Στέγη Γραμμάτων & Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση.
Ως εκ τούτου, μεταξύ των καινοτομιών που χαρακτηρίζουν την όγδοη διοργάνωσή του, περιλαμβάνεται επίσης ένα πρότυπο εκπαιδευτικό εργαστήριο, που απευθύνεται τόσο σε άτομα με αναπηρίες και εκπαιδευτές ειδικής αγωγής, αλλά και σε μαθητές των δημοτικών σχολείων και δασκάλων.
Λίγες ώρες πριν την αποψινή παρουσίαση του φετινού προγράμματος στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, αλλά και την επίσημη έναρξη του animasyros 8.0 στο Θέατρο Απόλλων, την Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου με την ψηφιακή «Νυχτερίδα» του Στράους, ο Πρόεδρος του animasyros, Βασίλης Καραμητσάνης αποκαλύπτει στην «Κοινή Γνώμη» μερικές από τις «εκπλήξεις» που περιμένουν τους φανατικούς φίλους του φεστιβάλ.
Η διαίσθησή μας, σε συνδυασμό με τις πρώτες πληροφορίες που έχουμε, μας λέει ότι το 8ο animasyros είναι ίσως η πιο λαμπερή και φαντασμαγορική διοργάνωση στην ιστορία του θεσμού.
«Προσωπικά, θα τη χαρακτήριζα ως τη μεγαλύτερη από πλευράς περιεχομένου. Τα οχτώ χρόνια συμπληρώθηκαν χέρι-χέρι με τον κόσμο της Σύρου. Το animasyros ήρθε σε δύσκολες εποχές για να μείνει και αυτό έγινε πραγματικότητα χάρη στους ανθρώπους που το αγκάλιασαν θερμά. Το πιο ενδεικτικό από όλα, εκτός από τις γεμάτες αίθουσες στις προβολές, ήταν, είναι και ελπίζουμε να είναι και φέτος, η ζήτηση για τα εργαστήρια, στα οποία έχουμε προσθέσει ένα εργαστήριο για άτομα με αναπηρίες και ένα επιπλέον εργαστήριο για ενηλίκους. Προσπαθούμε να εμπλουτίζουμε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα ως βάση εκπαίδευσης του κοινού και ως μία αφετηρία προσέλκυσης του ενδιαφέροντος».
Πώς προήλθε η ιδέα για τον φετινό θεματικό άξονα;
«Πέρυσι, μας επισκέφτηκαν μία τάξη του ειδικού σχολείου και ωφελούμενοι του ΚΔΑΠ ΜΕΑ. Έτσι, δεσμεύτηκα, λίγο αιφνιδιαστικά στην τελετή λήξης να φτιάξουμε ένα εργαστήριο. Αυτό το εργαστήριο ήθελε πολλή δουλειά και είχε πολλά τεχνικά προβλήματα γιατί δεν είχαμε αίθουσα ισόπεδη. Όπως γνωρίζετε, η Ερμούπολη είναι η πρωτεύουσα με τα περισσότερα σκαλιά. Οπότε, ακόμα κι αν λέγαμε ότι θα χρησιμοποιήσουμε ένα μέρος, προσβάσιμο σε άτομα με αναπηρίες, είναι δύσκολο να βρούμε ένα εργαστήρι με τις απαιτήσεις που χρειαζόμαστε για τη συμμετοχή ατόμων σε αμαξίδιο. Τα καταφέραμε όμως με την προσφορά μιας αίθουσας που ελέγχει το Γενικό Νοσοκομείο Σύρου». Ο θεματικός μας άξονας, λοιπό, είναι αναπηρία, όπως ορίζεται στο άρθρο 216 του συντάγματός μας. Δεν είναι οίκτος, δεν τους λυπόμαστε. Είναι κοινωνικό δικαίωμα. Έχουμε υποχρέωση και έχουν απαίτηση να έχουν ίσες ευκαιρίες στη μάθηση, στην εργασία, στην οικογένεια, στην καλλιτεχνική και σε κάθε κοινωνική έκφραση. Θα προβάλλουμε σχετικές ταινίες, θα πραγματοποιήσουμε το εργαστήριο με την υποστήριξη της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση και στόχος μας είναι να έχουμε και κοινό αναπήρων. Θα υπάρξει και διερμηνεία στη νοηματική στις τελετές έναρξης και λήξης. Προσπαθούμε σιγά σιγά ως φεστιβάλ να αντιμετωπίσουμε την πραγματικότητα της κοινωνίας. Το 4ο animasyros ήταν αφιερωμένο στο περιβάλλον, το 7ο στις γυναίκες και φέτος επιλέξαμε την αναπηρία».
Θεωρείτε, λοιπόν, πως μέσω του πολιτισμού διαχέονται και κοινωνικά μηνύματα, τα οποία παραμένουν διαχρονικά, αποτελώντας κομμάτι της ανθρώπινης ύπαρξης;
«Η Σύρος δεν είναι χοντρόπετσο μέρος. Αντίθετα είναι πολύ ευαισθητοποιημένη κι αυτό προέρχεται από την αστικοποίηση και της ευαισθησία των ανθρώπων. Οι νησιώτες, όντας σε επαφή με τη θάλασσα και με πολλά διαχρονικά προβλήματα, είναι ανοιχτοί σε ιδέες, εικόνες, σε όλα. Υπήρχε ήδη ένα πολύ καλό υπέδαφος. Δεν ήρθε το φεστιβάλ για να ευαισθητοποιήσει τους κατοίκους για την αναπηρία».
Ποιες είναι οι καινοτομίες της φετινής διοργάνωσης;
«Καταρχάς φέτος δεν ξεκινάμε με τη Φιλαρμονική, παρόλο που την αγαπάμε και δεν τη βγάζουμε από το μυαλό μας. Ξεκινάμε με κάτι μεγαλύτερο στο χώρο της ευρωπαϊκής σοβαρής μουσικής και είναι η Εθνική Λυρική Σκηνή. Η μοναδική όπερα που υπάρχει στην Ελλάδα συμπράττει με το animasyros και στην τελετή έναρξης παρουσιάζει αποσπάσματα από την οπερέτα «Νυχτερίδα» του Γιόχαν Στράους. Τέσσερις λυρικοί καλλιτέχνες με τη συνοδεία ενός πιανίστα έρχονται από την Αθήνα για να συμπράξουν σε μια σκηνική και γενικώς εικαστική φαντασία που είναι όλη animaton. Η οπερέτα, η οποία θα παρουσιαστεί στα ελληνικά, αφορά στις περιπέτειες και τις ερωτικές δολοπλοκίες στα σαλόνια της Βιέννης με κρυφό ήρωα μια νυχτερίδα. Έχει πολύ γνωστά θέματα, τα οποία ακόμα και άνθρωποι που δεν παρακολουθούν όπερα τα γνωρίζουν. Αυτή είναι η πρώτη πειραματική στάση του σχεδίου animΕΛΣ (animasyros – Εθνική Λυρική Σκηνή), στο οποίο θέλουμε να εισαγάγουμε το κοινό με έναν ομαλό τρόπο, χωρίς να το τρομάξουμε. Στόχος μας είναι του χρόνου να έχουμε μία ολοκληρωμένη παράσταση όπερας».
Γνωρίζουμε ότι ένα όνειρό σας είναι και το άνοιγμα του φεστιβάλ στα αδελφά νησιά των Κυκλάδων.
«Πράγματι, στρατηγικός και συστηματικός στόχος του animasyros είναι να κάνουμε μικρά ανοίγματα στις κοντινές Κυκλάδες. Τόσο η Μύκονος, όσο και η Τήνος είναι αδελφάκια της Σύρου και συνδέονται μαζί της τόσο γεωγραφικά, όσο και πολιτιστικά. Θέλουμε λοιπόν σε αυτό το τρίπολο Σύρου ως έδρας και Τήνου-Μυκόνου να φτιάξουμε ένα πιο οργανικό γεγονός είτε στο πλαίσιο του ετήσιου φεστιβάλ είτε κάποια άλλη στιγμή του χρόνου. Είναι ένα πράγμα το οποίο υπάρχει στο μυαλό μας τουλάχιστον 3-4 χρόνια. Ελπίζαμε ότι με την πολιτιστική πρωτεύουσα θα μπορούσαμε να φτιάξουμε ένα πολύ μεγάλο γεγονός animation σε αυτό το τρίπολο, καθώς είναι ένα τρίγωνο το οποίο είναι κατεξοχήν γεωμετρικό σχήμα. Η γεωμετρία είναι εργαλείο έκφρασης κυρίως των πρώτων κινουμένων σχεδίων και παραμένει ακόμα για αρκετούς δημιουργούς animation. Δεν προσανατολιζόμαστε σε μια σειρά προβολών στον Πύργο της Τήνου ή στη Χώρα της Μυκόνου, αλλά σε κάτι πιο δημιουργικό το οποίο θα συνδέεται και με τη Σύρο».
Μεταξύ άλλων, υπάρχει αλλαγή και στον τίτλο, στον οποίο προστίθεται ο όρος «Αγορά».
«Εντάξαμε τον όρο αυτό, επιθυμώντας να μεταφέρουμε την έννοια της αρχαίας αγοράς. Η Δήλος ήταν το εμπορικό κέντρο της εποχής, όπου κλείνονταν όλες οι πολιτιστικές, πνευματικές, εμπορικές και επιχειρηματικές συμφωνίες. Χρησιμοποιήσαμε τη γειτνίαση σαν αφορμή, προκειμένου να μετεξελίξουμε το φόρουμ που ήταν πιο συνεδριακό γεγονός παρουσίασης των νέων τάσεων από κορυφαίους animators και παραγωγούς από όλο τον κόσμο σε έναν τόπο ανταλλαγής προϊόντων και ιδεών. Επιπλέον, φέρνουμε διανομείς και χρηματοδότες και πιστεύουμε ότι του χρόνου θα έχουμε ένα ειδικά σχεδιασμένο χρηματοδοτικό πλαίσιο από μεγάλη ελληνική τράπεζα που θα χρηματοδοτεί στην ουσία τα έργα τα οποία θα παρουσιάζονται για πρώτη φορά σε πρωτόλεια μορφή. Επίσης, εξελίσσουμε τη δράση «meet the directors”, που θα φιλοξενηθεί στο Ινστιτούτο Κυβέλη και στο φουαγέ του Θεάτρου Απόλλων με ειδική βιντεοθήκη, όπου θα προβάλλονται οι ταινίες όλου του προγράμματος. Φτιάχνουμε ακόμα ένα κλειστό δίκτυο που λέγεται «meet the producers”, οπότε επιλέγουμε κάποια ξεχωριστά έργα τα οποία είναι σε προπαραγωγή ή στη μέση της παραγωγής και ψάχνουμε να βρούμε είτε διανομή είτε συμπαραγωγό είτε χρηματοδότη. Θα έχουμε δύο κανάλια από Ελλάδα που θα ενδιαφέρονταν να αγοράσουν ταινίες animation, ενώ σκεφτόμαστε να δημιουργήσουμε μια θερμοκοιτίδα για τις ελληνόφωνες ταινίες animation, προωθώντας τις στην Πολιτιστική κοινότητα Ελλάδας-Κύπρου-Διασποράς».
