Γράφει ο Μάρκος Γ. Κασιμάκης
(Συνταξιούχος Τραπεζικός)
Μαθητής Γυμνασίου Αρρένων Σύρου 1951-1957
Πολλά έχουν γραφτεί, για την καλοσύνη των καθηγητών εκείνης της εποχής, που εμείς υπήρξαμε μαθητές τους, στο ιστορικό Γυμνάσιο Αρρένων Σύρου.
Συμφωνώ απολύτως. Στην συντριπτική τους πλειοψηφία υπήρξαν άριστοι επιστήμονες, απόλυτα καταρτισμένοι στο αντικείμενό τους, με πελώριο ενδιαφέρον για την μάθησή μας, αλλά κυρίως «καλοί κάγαθοί» σαν άτομα, που πίσω από την αυστηρότητά τους, έκρυβαν μεγάλες καρδιές, έτοιμες να βρουν τον τρόπο να συγχωρήσουν τα παραπτώματά μας, ακόμη και αν αυτά κάποτε – κάποτε ήταν ακραία, ίσως και με τα σημερινά χαλαρά δεδομένα.
Η σχέση καθηγητών και μαθητών, παρά τις νεανικές αντιπαλότητες, ήταν πολύ καλές.
Σήμερα ακόμη, με μεγάλη συγκίνηση και χαρά, επικοινωνώ, κατά καιρούς, με τον νεότερο από εκείνους τους καλούς δασκάλους μου, τον σεβαστό κ. Τάσο Ναυπλιώτη τον εκ Νάξου φιλόλογο, ο οποίος παρά τα ογδόντα…. τόσα χρόνια του, συνεχίζει να θυμάται λεπτομέρειες από την θητεία του στο Γυμνάσιο Αρρένων Σύρου, ακόμη και την διάταξη των θρανίων στην τάξη μας και την θέση πολλών από εμάς τους μαθητές του σε αυτά.
Όμως πάνω από όλα δεν παραλείπει, σε κάθε ευκαιρία, να εκφράζει τον θαυμασμό του και την αγάπη του (λατρεία θα έλεγα) για το νησί μας (Ναξιώτης ο ίδιος…) και να περηφανεύεται γιατί υπήρξε δάσκαλος στο ιστορικό μας Γυμνάσιο.
Δάσκαλε να ‘σαι καλά για πολλά πολλά χρόνια ακόμη, να επικοινωνούμε και να εισπράττω την σοφία σου.
Ας μου συγχωρηθεί η συναισθηματική έκρηξη, αλλά στο πρόσωπο του μόνου στη ζωή δασκάλου μου, έκανα ένα μνημόσυνο σε όλους εκείνους που δεν είναι πια μαζί μας. Στους Ν. Παλαιολογόπουλο, Μ. Πελοπονήσιο, Ν. Αιγινήτη, Γ. Νερούτσο, Γ. Ζευγώλη, Μ. Μαραγκουδάκη, Γ. Καστελλάνο, Β. Βασιλόπουλο, Κ. Ψαρρά, Γ. Δεκαβάλλα, Γ. Πατσαρίση, Γ. Ματζώρο, Ν. Χρυσό, Ειρ. Δασκαλάκη κ.α.
Σαν απόδειξη της μεγάλης και φιλοσοφημένης καλοσύνης και μακροθυμίας των πιο πάνω δασκάλων, θα αναφερθώ στα εξής περιστατικά.
Έτος 1955 ή 1956. Η τάξη μου στεγαζόταν στην νοτιοδυτική αίθουσα του άνω ορόφου του κτιρίου προς την πλευρά της οδού Κωνσταντινουπόλεως. Η αίθουσα εκτός από την κύρια είσοδο, διέθετε μια πλαϊνή πόρτα, η οποία έβγαζε στην ταράτσα ενός χώρου του ισογείου, μονίμως κλειδωμένη. Όμως από κάτω έχασκε και αν συνέβαινε κάποια δυνατή βροχή, τα νερά έμπαιναν στην αίθουσα και έτρεχαν μέχρι την έδρα του καθηγητή.
Το γεγονός έκανε κάποιους των τελευταίων θρανίων, να αποφασίσουν να γίνουν καπετανέοι και πλοιοκτήτες, πριν την ώρα τους, σε ηλικία 15 – 16 ετών.
Πολύ αργότερα τα κατάφεραν, αφού από τους 38 που αποφοιτήσαμε, οι 17 έγιναν καπετανέοι, 1 καπετάνιος του Πολεμικού Ναυτικού, 1 δεν πρόλαβε γιατί έφυγε πρόωρα από την ζωή και 4 έγιναν ασυρματιστές.
Σε μία λοιπόν από τις βροχές κατασκεύασαν τα «κολόπαιδα» χάρτινα βαρκάκια, τα έβαλαν στο νερό που έτρεχε και αυτά έφτασαν εμπρός στην έδρα του καθηγητή.
Ο καλός δάσκαλος, αφοσιωμένος στο έργο του, δεν είχε πάρει είδηση τι συνέβαινε. Όταν τελείωσε το μάθημα, αντιλήφθηκε να υπάρχει ένας μικρός στόλος στα πόδια του. Γέλασε καλόκαρδα, χωρίς να δώσει κάποια δυσάρεστη συνέχεια.
Οι ευρεσιτέχνες αμείβονταν ανέκαθεν….
Στην ίδια αίθουσα και την ίδια διετία. Το διάλειμμα είχε τελειώσει, είχε μπει ο καθηγητής στην αίθουσα, είχε ακουμπήσει τα βιβλία του στην έδρα και κατεβαίνοντας από αυτή, προχώρησε προς το πρώτο θρανίο, με σκοπό να αρχίσει την παράδοση, μη θέλοντας προφανώς να εξετάσει.
Την στιγμή που ακούμπησε τα χέρια του στο θρανίο, ακούστηκε μια δυνατή έκρηξη μέσα στην αίθουσα.
Τα αίματα πάγωσαν και ο καθηγητής αμήχανος και σε μια προσπάθεια να κρατήσει την ψυχραιμία του, ερωτά:
«Τι συμβαίνει;»
«Η ΕΟΚΑ κ καθηγητά»
Ήταν η εποχή της μεγάλης δραστηριότητας της ΕΟΚΑ στην Κύπρο.
Κάποιος (τον έμαθα χρόνια μετά), αποφάσισε να βάλει μια αυτοσχέδια τράκα. Ξέρετε εκείνα τα τρίγωνα με το φιτίλι.
Δεν γνωρίζω και δεν έμαθα ποτέ πόσους συνεργούς είχε. Ότι και αν έγινε, στις ανακρίσεις που ακολούθησαν, ουδέν αποκαλύφθηκε.
Όλη η τάξη αποβλήθηκε για δυο ημέρες, σε ομάδες των έξι μαθητών.
Ασφαλώς, πέραν πάσης αμφισβητήσεως, το περιστατικό ήταν πολύ σοβαρό, όχι μόνο για τα τότε δεδομένα αλλά ακόμη και για τα σημερινά, όμως μου δόθηκε η αφορμή να διαπιστωθεί η μεγάλη αλληλεγγύη μεταξύ των μαθητών, τουλάχιστον όσων γνωρίζουν τον αυτοσχεδιασμό.
Ας είναι η μνήμη αιώνια όλων εκείνων των καλών δασκάλων, που σπούδασαν με χίλιες δυσκολίες, έζησαν με πολλές στερήσεις σε κάποια φτωχικά δωμάτια, εξ αιτίας των μικρών μισθών, αλλά με αξιοπρέπεια, αφοσίωση και λατρεία στην αποστολή τους, που ήταν να μας μάθουν γράμματα και να μας κάνουν σωστούς και έντιμους πολίτες, χωρίς να μπερδεύουν τα προσωπικά τους «πιστεύω» με την αποστολή τους….