Αντικείμενο της πρόσφατης συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου Μήλου ήταν η συζήτηση και η διαμόρφωση προτάσεων επί των σεναρίων του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) Δυτικών Κυκλάδων, προκειμένου αυτές να υποβληθούν αρμοδίως στο πλαίσιο της διαβούλευσης.
Πρόκειται για μια κρίσιμη φάση της διαδικασίας, καθώς τα σενάρια του ΤΠΣ καθορίζουν τις βασικές κατευθύνσεις χωρικής οργάνωσης, τις χρήσεις γης και τα επίπεδα προστασίας και ανάπτυξης στο νησί.
Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε παρουσία του δημάρχου, δημοτικών συμβούλων, προέδρων κοινοτήτων, εκπροσώπων φορέων και πολιτών, γεγονός που ανέδειξε το αυξημένο ενδιαφέρον για το συγκεκριμένο ζήτημα, το οποίο συνδέεται άμεσα με τις προοπτικές ανάπτυξης της Μήλου, αλλά και με την προάσπιση του φυσικού και οικιστικού της χαρακτήρα.
Γενική παρατήρηση η πίεση από την τουριστική ανάπτυξη
Στο πλαίσιο της εισήγησης και των εναλλακτικών σεναρίων που τέθηκαν υπόψη του Δημοτικού Συμβουλίου, υπογραμμίστηκε ότι η παρούσα συγκυρία χαρακτηρίζεται από έντονη επενδυτική πίεση, κυρίως στον τομέα του τουρισμού. Για τον Δήμο Μήλου, η πίεση αυτή καθιστά αναγκαίο έναν σαφή και δεσμευτικό χωρικό σχεδιασμό, ώστε να αποφευχθεί η υποβάθμιση του φυσικού τοπίου, η διάχυση της εκτός σχεδίου δόμησης και η επιβάρυνση περιοχών αυξημένης περιβαλλοντικής ευαισθησίας.
Στο ίδιο πλαίσιο, επισημάνθηκε ότι βασικός στόχος των σεναρίων του ΤΠΣ είναι η δημογραφική αναγέννηση των νησιών. Ο Δήμος Μήλου συμφωνεί με τον στόχο αυτό, επισημαίνοντας ωστόσο, πως η ανάπτυξη οφείλει να κινείται εντός ορίων που συνδέονται με τη φέρουσα ικανότητα του νησιού, ώστε να διασφαλίζεται η βιωσιμότητά του, ως τόπος μόνιμης κατοίκησης και ως τουριστικός προορισμός.
Σημειώθηκε επίσης ότι η γεωμορφολογία και η χωρική ιδιαιτερότητα της Μήλου δεν επιτρέπουν την εφαρμογή ενιαίων κριτηρίων σε ολόκληρο το νησί. Οι διαφοροποιήσεις μεταξύ του βόρειου, του κεντρικού και του νότιου τμήματος καθιστούν αναγκαία μια στοχευμένη προσέγγιση, τόσο ως προς τις χρήσεις γης, όσο και ως προς τα επίπεδα προστασίας.
Παράλληλα, έγινε αναφορά στον ρόλο του ΤΠΣ ως “εργαλείου” που καλείται να ενοποιήσει ρυθμίσεις, οι οποίες σήμερα λειτουργούν αποσπασματικά. Όπως τονίστηκε, χωρίς ένα σαφές και δεσμευτικό πλαίσιο, οι επιμέρους εγκρίσεις έργων και δραστηριοτήτων οδηγούν σε σωρευτικές επιβαρύνσεις, οι οποίες δεν αποτυπώνονται σε επίπεδο συνολικού σχεδιασμού.
Η πρόταση του δημάρχου
Στη συνέχεια, παρουσιάστηκε στο Δημοτικό Συμβούλιο η πρόταση του δημάρχου, Μανώλη Μικέλη και των δημοτικών συμβούλων της πλειοψηφίας, η οποία βασίζεται σε έναν συνδυασμό στοιχείων από τα δύο σενάρια που παρουσίασαν οι μελετητές.
Η πρόταση προβλέπει τη διατήρηση του βόρειου άξονα της Μήλου όπως αποτυπώνεται στο σενάριο ήπιας παρέμβασης, με ζώνη απόλυτης προστασίας και νοτιότερα, ζώνη ΚΑΖ. Παράλληλα, υιοθετείται η πρόβλεψη του έντονου σεναρίου για την περιοχή Πλάθιενα - Τράχηλα, με καθορισμό ζώνης προστασίας οικιστικής γης από την αρχαιολογική ζώνη, έως και την Πλάθιενα.
Η εισήγηση περιλαμβάνει επίσης την επέκταση της τουριστικής ζώνης ανατολικότερα του Αδάμαντα έως τον βιομηχανικό δρόμο, καθώς και την επέκταση της ζώνης απόλυτης προστασίας στην Ανατολική Μήλο προς Βορρά, έως το όριο της ζώνης εξόρυξης στα Βούδια, ώστε να περιλαμβάνεται και η περιοχή του Καστανά. Σε ό,τι αφορά στις παραγωγικές δραστηριότητες, προτείνεται η μετατροπή της εξορυκτικής ζώνης σε βιομηχανική–βιοτεχνική, με την προσθήκη όλων των σχετικών δραστηριοτήτων.
Συνδυασμός σεναρίων και αποφυγή ακραίων λύσεων
Στην εισήγηση του δημάρχου έγινε σαφές ότι η επιλογή του συνδυασμού των σεναρίων αποσκοπεί στην αποφυγή ακραίων λύσεων. Όπως επισημάνθηκε, η πρόταση επιχειρεί να περιορίσει τη βιομηχανική ζώνη, να αποκλείσει από αυτήν περιοχές που θα μπορούσαν να συνδεθούν με δραστηριότητες όπως η γεωθερμία και να οριοθετήσει ζώνες οικιστικής γης σε περιοχές όπως η Κάναβα, ο Κάμπος και τα Λειβάδια, χωρίς να προορίζονται για έντονη τουριστική εκμετάλλευση.
Παράλληλα, τονίστηκε ότι οι ζώνες οικιστικής γης προτείνονται με στόχο την κάλυψη αναγκών μόνιμης κατοίκησης και όχι τη δημιουργία νέων πεδίων τουριστικής αξιοποίησης, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη μελλοντική εξειδίκευση των όρων δόμησης. Στην πρόταση περιλαμβάνονται και πρόσθετες κατευθύνσεις, όπως ο περιορισμός της δόμησης κατά μήκος της ακτογραμμής σε ισόγεια κτίρια, η πρόβλεψη ειδικής ζώνης για τη στάθμευση ενοικιαζόμενων οχημάτων και σκαφών και ο καθορισμός όρων δόμησης με βάση τα τετραγωνικά μέτρα και όχι τη δυναμικότητα σε κλίνες.
Αντιπολίτευση: Συμφωνία με το σενάριο ήπιας παρέμβασης
Κατά τη συζήτηση, οι εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης έθεσαν ως βασική αρχή ότι το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο οφείλει να ακολουθεί τη βούληση του Δημοτικού Συμβουλίου, όπως αυτή έχει ήδη αποτυπωθεί στο ψηφισμένο ΣΧΟΟΑΠ του Δήμου Μήλου.
Εκφράστηκε συμφωνία με το σενάριο ήπιας παρέμβασης ως προς την προστασία της βόρειας ακτογραμμής και τη διατήρηση του χαρακτήρα του νησιού. Παράλληλα, διατυπώθηκαν επιφυλάξεις για τη χωροθέτηση εκτεταμένων ζωνών εξορυκτικής δραστηριότητας, καθώς εκτιμήθηκε ότι αυτές περιορίζουν τη διαθέσιμη γεωργική γη και ενδέχεται να συνδέονται με μελλοντικά σχέδια αξιοποίησης της γεωθερμίας.
Στο ίδιο πλαίσιο, επισημάνθηκε ότι το ΤΠΣ δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως στατικό “εργαλείο”, αλλά ως βάση για έναν πιο αναλυτικό σχεδιασμό σε επόμενο στάδιο. Τονίστηκε η ανάγκη συντονισμού του χωρικού σχεδιασμού με τις πολιτικές για τον τουρισμό και τις υποδομές, ώστε να αποφεύγονται φαινόμενα υπερσυγκέντρωσης δραστηριοτήτων σε περιοχές που ήδη εμφανίζουν αυξημένες πιέσεις.
Η τοποθέτηση του Νικόλαου Ψαθά
Ο επικεφαλής της δημοτικής παράταξης "Μήλος – Η Δύναμή μας", Νικόλαος Ψαθάς, κατέθεσε γραπτές παρατηρήσεις, στις οποίες επανέλαβε ότι το ΕΠΣ πρέπει να ευθυγραμμιστεί με το ήδη κατατεθειμένο ΣΧΟΟΑΠ.
Ο κ. Ψαθάς δήλωσε ότι το σενάριο ήπιας παρέμβασης ανταποκρίνεται στη βούληση προστασίας της βόρειας ακτογραμμής, ωστόσο εξέφρασε τη διαφωνία του ως προς τη μεγάλη έκταση που αποδίδεται στην εξορυκτική δραστηριότητα. Όπως ανέφερε, η πρόβλεψη αυτή αφήνει περιθώρια για δραστηριότητες που αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη από την τοπική κοινωνία. Τελικά και ο ίδιος δήλωσε ότι συμφωνεί με την πρόταση συνδυασμού σεναρίων που κατέθεσε ο δήμαρχος, προκειμένου να ληφθεί ομόφωνη απόφαση από το Δημοτικό Συμβούλιο.
Ενιαία φωνή
Μετά την ολοκλήρωση των τοποθετήσεων, το Δημοτικό Συμβούλιο Μήλου αποφάσισε ομόφωνα να εγκρίνει τον συνδυασμό των σεναρίων και τις πρόσθετες προτάσεις, όπως αυτές διατυπώθηκαν από τον δήμαρχο και τους δημοτικούς συμβούλους της πλειοψηφίας.
Κατά τη συζήτηση επισημάνθηκε ότι η παρούσα διαδικασία σχολιασμού αποτελεί το τελευταίο στάδιο στο οποίο μπορούν να τεθούν συνολικά ζητήματα στρατηγικής σημασίας. Στη συνέχεια, ο διάλογος μεταφέρθηκε κυρίως στο επίπεδο επιμέρους εγκρίσεων και αδειοδοτήσεων, όπου ο ρόλος της τοπικής αυτοδιοίκησης είναι πιο περιορισμένος.
Η απόφαση αυτή αποτελεί την επίσημη θέση του Δήμου Μήλου επί των σεναρίων του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου και θα υποβληθεί στο πλαίσιο του σχολιασμού τους, αποτυπώνοντας τη συλλογική στάση του νησιού απέναντι στον υπό διαμόρφωση χωρικό σχεδιασμό.
