Η οικιστική ανάπτυξη της Κιμώλου για τα επόμενα χρόνια, τα όρια των οικισμών που θα επιτρέπεται τουριστική ανάπτυξη και με ποιους όρους, η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, αλλά και η διασφάλιση της μόνιμης κατοικίας, ήταν τα κύρια ζητήματα που βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΕΠΣ) Δυτικών Κυκλάδων.
Πρόκειται για τον θεσμικό σχεδιασμό που θα καθορίσει τη χωρική και αναπτυξιακή πορεία του νησιού για τα επόμενα 15 χρόνια, επηρεάζοντας άμεσα ιδιοκτησίες, επενδύσεις, χρήσεις γης και την καθημερινότητα των κατοίκων.
Στο πλαίσιο αυτό, το Δημοτικό Συμβούλιο Κιμώλου ενέκρινε κατά πλειοψηφία το Σενάριο Ήπιας Παρέμβασης ως προκρινόμενο σενάριο για τον Δήμο, διατυπώνοντας παράλληλα συγκεκριμένες παρατηρήσεις και προτάσεις που θα αποσταλούν στους μελετητές και στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
Κ. Βεντούρης: "Θεωρήσαμε ότι αυτό το σενάριο είναι το πιο κατάλληλο, πάντα όμως με ένα σύνολο συμπληρωματικών παρεμβάσεων"
Ο δήμαρχος Κιμώλου, Κωνσταντίνος Βεντούρης, μίλησε στην "Κοινή Γνώμη" για τη σημασία του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου και τις επιλογές της Δημοτικής Αρχής ενώ αναφέρθηκε και στους λόγους που οδήγησαν στην πρόκριση του Σεναρίου Ήπιας Παρέμβασης και στις προτάσεις που κατατέθηκαν προς τους μελετητές.
Την ίδια ώρα, τόνισε την ανάγκη ειδικών ρυθμίσεων για μικρούς νησιωτικούς Δήμους, με έμφαση στη μόνιμη κατοικία και την προστασία του περιβάλλοντος, ενώ υπογράμμισε ότι ο Δήμος θα συνεχίσει να συμμετέχει ενεργά σε όλα τα στάδια διαμόρφωσης του σχεδίου.
"Αυτό που εμείς, ως πλειοψηφία της Δημοτικής Αρχής, υποστηρίζουμε σταθερά όλα αυτά τα χρόνια είναι μια ήπια και ισορροπημένη ανάπτυξη για την Κίμωλο. Πάνω σε αυτή τη λογική στηρίχθηκε και η επιλογή μας για το Σενάριο Ήπιας Παρέμβασης. Θέλουμε το νησί μας να αναπτυχθεί χωρίς να αλλοιωθεί ο χαρακτήρας του, χωρίς υπερβολές και χωρίς παρεμβάσεις που δεν εναρμονίζονται με την υπάρχουσα κατάσταση. Θεωρήσαμε ότι αυτό το σενάριο είναι το πιο κατάλληλο, πάντα όμως με ένα σύνολο συμπληρωματικών παρεμβάσεων που έχουμε καταθέσει αναλυτικά στην απόφαση", ανέφερε αρχικά ο κ. Βεντούρης.
Στη συνέχεια, ο δήμαρχος Κιμώλου επεσήμανε πως "μέσα στις προτάσεις μας ξεκαθαρίζουμε και συγκεκριμένα ζητήματα. Για παράδειγμα, λέμε ξεκάθαρα όχι σε πισίνες και τζακούζι. Η Κίμωλος, όπως και κάθε μικρό νησί, δεν χρειάζεται τέτοιου είδους εγκαταστάσεις. Δεν είναι μόνο ότι απομακρυνόμαστε από τον παραδοσιακό χαρακτήρα που θέλουμε να διατηρήσουμε. Είναι και πρακτικό το ζήτημα, καθώς δημιουργούνται πιέσεις στα δίκτυα ύδρευσης. Δεν μπορούμε να μιλάμε για τέτοιες υποδομές σε έναν τόπο με περιορισμένους υδατικούς πόρους".
"Για να υπάρχει ορθολογική ανάπτυξη σε έναν μικρό τόπο, χρειάζονται κανόνες"
Την ίδια ώρα, ο κ. Βεντούρης μίλησε και για το ζήτημα της μόνιμης κατοικίας, σημειώνοντας πως "το νησί αντιμετωπίζει ήδη πρόβλημα στέγης, ειδικά για εργαζόμενους που είναι απαραίτητοι για τη λειτουργία του, γιατρούς, δασκάλους, αστυνομικούς, λιμενικούς. Υπάρχει σοβαρό θέμα με τη μακροχρόνια μίσθωση, καθώς μεγάλο μέρος των κατοικιών κατευθύνεται στον τουρισμό. Για αυτόν τον λόγο προτείναμε συγκεκριμένη ζώνη αποκλειστικά για κατοικία, ώστε να διασφαλιστεί χώρος για νέες οικογένειες, για μόνιμους κατοίκους και για ανθρώπους που εργάζονται στο νησί. Είναι κρίσιμο να προστατευτεί ο πληθυσμός της Κιμώλου και να μη βρεθούμε αντιμέτωποι με υπέρμετρη αύξηση των αξιών γης που θα αποκλείσει τους ίδιους τους κατοίκους".
Σε ότι αφορά την εφαρμογή των ειδικών ρυθμίσεων για μικρούς νησιωτικούς Δήμους, υπογράμμισε ότι "αυτό είναι ένα ζήτημα που θα κριθεί στην πορεία. Δεν είναι εύκολη διαδικασία και δεν μπορεί να λυθεί από τη μία μέρα στην άλλη. Αυτό που για εμάς έχει σημασία αυτή τη στιγμή είναι η έγκριση του ήπιου σεναρίου με τις παρατηρήσεις του Δήμου Κιμώλου. Από εκεί και πέρα, θα παρακολουθούμε στενά κάθε στάδιο μέχρι την τελική υλοποίηση. Το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο είναι, κατά τη γνώμη μου, μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις που γίνονται σήμερα στη χώρα και ειδικά για το νησί μας. Η ρύθμιση των χρήσεων γης έπρεπε να είχε γίνει εδώ και δεκαετίες. Αν είχε γίνει νωρίτερα, ίσως να είχαμε αποφύγει πολλά από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε σήμερα. Γνωρίζω ότι η θέσπιση χρήσεων γης δημιουργεί αντιδράσεις. Ο καθένας θεωρεί ότι μπορεί να αξιοποιήσει την ιδιοκτησία του όπως επιθυμεί. Όμως για να υπάρξει ορθολογική ανάπτυξη σε έναν μικρό τόπο, χρειάζονται κανόνες. Θεωρώ ότι, παρά τις δυσκολίες, στο τέλος το αποτέλεσμα θα είναι θετικό. Στόχος μας είναι η ομαλή εφαρμογή του σχεδίου προς όφελος όχι μόνο της σημερινής γενιάς, αλλά και των επόμενων".
Το ΕΠΣ ως στρατηγικό εργαλείο
Κατά την εισήγησή του, ο δήμαρχος Κιμώλου, Κωνσταντίνος Βεντούρης τόνισε ότι το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο δεν αποτελεί μια απλή διοικητική διαδικασία, αλλά το βασικό εργαλείο στρατηγικού σχεδιασμού για το μέλλον του νησιού. Όπως επισημάνθηκε, η επιλογή σεναρίου πρέπει να είναι τεκμηριωμένη και να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες γεωγραφικές, δημογραφικές και περιβαλλοντικές συνθήκες της Κιμώλου ως μικρού νησιωτικού Δήμου.
Το Σενάριο Ήπιας Παρέμβασης επιλέχθηκε ως εκείνο που, σύμφωνα με τη Δημοτική Αρχή, διασφαλίζει ισορροπία ανάμεσα στην περιβαλλοντική προστασία και στη δυνατότητα ρεαλιστικής ανάπτυξης. Η επιλογή συνδέεται με την ανάγκη αποτροπής άναρχης εκτός σχεδίου δόμησης, τη διασφάλιση στεγαστικών αναγκών του μόνιμου πληθυσμού και τη σαφή οριοθέτηση των οικισμών.
Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου προβλέπει την αποστολή των παρατηρήσεων του Δήμου στους μελετητές και στο αρμόδιο Υπουργείο, καθώς και τη συνέχιση της ενεργούς συμμετοχής της Κιμώλου σε όλα τα στάδια διαμόρφωσης του ΕΠΣ.
Οριοθέτηση οικισμών και διορθώσεις αστοχιών
Στις προτάσεις που κατατέθηκαν περιλαμβάνεται η ανάγκη σαφούς και επικαιροποιημένης αποτύπωσης των ορίων των υφιστάμενων οικισμών. Ζητείται η αναγνώριση λειτουργικά συνδεδεμένων οικιστικών συγκεντρώσεων, όπως στα Πράσσα, στον Άγιο Νικόλαο – Ζαχαριά και στο Καλαμίτσι, καθώς και η αποκατάσταση ορίων όπου έχουν διαπιστωθεί αστοχίες.
Παράλληλα, τίθεται θέμα ευελιξίας ως προς τα όρια αρτιότητας σε συγκεκριμένες ζώνες, με σαφή τεκμηρίωση, και ειδικής μεταχείρισης ιστορικά δομημένων πυρήνων, ώστε να οργανωθεί η υφιστάμενη πραγματικότητα χωρίς να ενθαρρυνθεί νέα άναρχη δόμηση.
Μόνιμη κατοικία και έλεγχος αξιών γης
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη μόνιμη κατοικία. Ο Δήμος ζητεί πρόβλεψη ζωνών αποκλειστικής ή κατά προτεραιότητα κατοικίας, ώστε να εξασφαλιστεί επαρκής οικοδομήσιμη γη για τις ανάγκες του τοπικού πληθυσμού. Ταυτόχρονα, επισημαίνεται η ανάγκη αποφυγής ρυθμίσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απότομη αύξηση αξιών γης, με επιπτώσεις στη δημογραφική σταθερότητα.
Προτείνεται επίσης η πρόβλεψη κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων για κοινωνικές υποδομές, πολιτική προστασία και στάθμευση, ώστε ο πολεοδομικός σχεδιασμός να καλύπτει και λειτουργικές ανάγκες.
Παράλληλα, στις προτάσεις του Δήμου περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για τον τουρισμό, το περιβάλλον και την ενέργεια.
Οι ενστάσεις της μειοψηφίας
Οι σύμβουλοι της μειοψηφίας καταψήφισαν την πρόταση, εκφράζοντας επιφυλάξεις για εκκρεμότητες σε περιοχές όπως η Ψάθη, η Αλυκή, το Καλαμίτσι και η Μπονάτσα, καθώς και για τη συμβατότητα υφιστάμενων επιχειρήσεων με τις προτεινόμενες χρήσεις γης. Διατύπωσαν επίσης αντιρρήσεις για ζητήματα ενεργειακών επιλογών και για τη διαδικασία εισαγωγής του θέματος προς ψήφιση.
Η απόφαση ελήφθη με επτά ψήφους υπέρ, τρεις κατά και μία "παρών". Με την έγκριση του Σεναρίου Ήπιας Παρέμβασης, ο Δήμος Κιμώλου διαμόρφωσε επίσημα τη θέση του στο πλαίσιο της εκπόνησης του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου Δυτικών Κυκλάδων, ζητώντας ρυθμίσεις προσαρμοσμένες στις ανάγκες και τα χαρακτηριστικά του νησιού.
