Η Βαρδάκειος Σχολή Ερμούπολης, αποτελεί έναν από τους ιστορικότερους χώρους μάθησης και πολιτισμού της Σύρου, καθώς από το 1872, έτος ιδρύσεώς της από τον Φιλολογικό Σύλλογο Αθηνών “Παρνασσός” και τον Σύλλογο “Βύρων”, συνεχίζει να αποτελεί έναν ανοιχτό φορέα αλληλεπίδρασης με την τοπική κοινωνία.
Προς αυτή την κατεύθυνση εδώ και πολλά χρόνια υλοποιεί μία σειρά μαθημάτων της ελληνικής γλώσσας για ξενόγλωσσους, καθώς Ιταλικά, Ισπανικά, Γαλλικά και Αραβικά για Έλληνες και ξενόγλωσσους, αλλά και μία σειρά εργαστηρίων στου τομείς της ιστορίας της τέχνης, του σχεδίου, της ζωγραφικής και της σύνθεσης, των εικαστικών και της ραπτικής.
Ο κατάλογος των δράσεων δε σταματά εδώ, καθώς η Σχολή έχει υλοποιήσει και σειρά ευρωπαϊκών προγραμμάτων, σε συνεργασία και με εκπαιδευτικές μονάδες του νησιού.
Για το σύνολο των προγραμμάτων, αλλά και των εργαστηρίων, τα οποία έχουν μεγάλη συμμετοχή, αλλά και για την εν γένει λειτουργία της, μίλησε στην “Κοινή Γνώμη”, η υπεύθυνη των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, Ευγενία Κόλλια.
Τα προγράμματα και τα σεμινάρια εκμάθησης
“Τα σταθερά μας σεμινάρια είναι τα μαθήματα ελληνικής γλώσσας για αλλοδαπούς, αλλά και για μετανάστες που ζουν στο νησί, ενώ πραγματοποιούνται και μαθήματα της Ιταλικής γλώσσας σε διάφορα επίπεδα, Ισπανικά, Γαλλικά και Αραβικά από τη φετινή χρονιά”, σημείωσε η κα. Κόλλια μιλώντας για τα σταθερά προγράμματα εκμάθησης που υλοποιεί η Σχολή, ενώ επεσήμανε παράλληλα πως η συμμετοχή στα συγκεκριμένα, είναι άκρως ικανοποιητική.
“Η συμμετοχή σε αυτά είναι ικανοποιητική. Τα σεμινάρια λειτουργούν σε μικρά τμήματα και συγκεκριμένα λειτουργούν ως μαθήματα γλώσσας και πολιτισμού. Δουλεύουμε μόνο με ενήλικες και μας ενδιαφέρει και το κομμάτι του πολιτισμού, ανάλογα με τη γλώσσα που διδάσκεται. Ναι υπάρχει συμμετοχή”, δήλωσε χαρακτηριστικά.
Εκτός όμως από το συγκεκριμένο κομμάτι, η Βαρδάκειος υλοποιεί και σεμινάρια ραπτικής, ζωγραφικής και ιστορία της τέχνης.
“Εκτός από την εκμάθηση της ελληνικής και των ξένων γλωσσών, έχουμε και τέσσερα τμήματα ραπτικής που δημιουργήσαμε φέτος και πάνε πολύ καλά, δύο τμήματα ζωγραφικής και σχεδίου, όπως και ιστορία της τέχνης, ένα σεμινάριο που υλοποιούμε πολλά χρόνια”, τόνισε, προσθέτοντας ότι σε όλες αυτές τις δράσεις υλοποιούνται με ιδίους πόρους.
Μάλιστα, όπως ανέφερε, οι μαθητές που παρακολουθούν τα μαθήματα και τα εργαστήρια είναι από ηλικίας 17 έως 80 ετών και αυτό, όπως είπε, είναι κάτι το ιδιαίτερο, καθώς αποδεικνύεται πως η μάθηση δεν έχει όρια.
“ Έχω μία μαθήτρια που είναι 87 ετών. Είναι κάτι το ιδιαίτερο, καθώς αποδεικνύεται στην πράξη ότι η μάθηση δεν έχει όρια, είτε κοινωνικά, είτε ηλικιακά. Επίσης, αυτό που είναι εξίσου σημαντικό ότι μέσα από τις δράσεις δημιουργούνται και παρέες, φιλίες ανάμεσα σε ξένους και μόνιμους κατοίκους. Θεωρώ ότι αυτό το έχει ανάγκη η τοπική κοινωνία. Δηλαδή χώρους συνεύρεσης, επικοινωνίας. Κατά καιρούς κάνουμε και προβολές ταινιών, bazaar βιβλίων. Γενικά είμαστε ανοιχτοί στην κοινωνία. Εκτός όλων των άλλων, την καλοκαιρινή περίοδο δεχόμαστε και γκρουπ μαθητών από το εξωτερικό. Πέρυσι είχαμε μαθητές από την Πολωνία και την Ισπανία, που διδάσκονται στις χώρες τους την ελληνική γλώσσα και έρχονται εδώ για ταχύρυθμα μαθήματα”, σημείωσε η κα. Κόλλια.
Ολοκληρώνοντας την παρουσίαση των τμημάτων που λειτουργούν στη Σχολή, δεν παρέλειψε να αναφερθεί σε ακόμη ένα, που έχει να κάνει με την τεχνητή νοημοσύνη, το οποίο λειτουργεί κάθε Σάββατο.
“Η Σχολή μας παράγει έργο και η αλήθεια είναι ότι για όλες αυτές τις δράσεις, θα πρέπει να σημειώσω, ότι δεν έχουμε καμία οικονομική υποστήριξη από τον Δήμο Σύρου - Ερμούπολης ή από το κράτος. Προσπαθούμε μόνοι μας, με τα έσοδα δηλαδή του Ιδρύματος ή με τα ευρωπαϊκά προγράμματα να στηρίξουμε αυτό που κάνουμε”, υπογράμμισε.
Ιδιαίτερο βάρος στη συμμετοχή σε ευρωπαϊκά προγράμματα
Μιλώντας τώρα για τη συμμετοχή τους στα ευρωπαϊκά προγράμματα, κυρίως Erasmus, η κα. Κόλλια, υποστήριξε πως “μιλάμε για προγράμματα στα οποία η Βαρδάκειος Σχολή συμμετέχει σε αυτά με άλλες οργανώσεις του εξωτερικού και δουλεύουμε με εκπαιδευτικά εργαλεία, τα οποία μετά τα εφαρμόζουμε είτε με εργαστήρια εδώ στο σχολείο μας, είτε με άλλες εκπαιδευτικές μονάδες της Σύρου. Τα τελευταία χρόνια συνεργαστήκαμε με το Ειδικό Γυμνάσιο – Λύκειο, όπου δουλέψαμε μία μεθοδολογία η οποία βασίστηκε πάνω στα παιχνίδια ρόλων και πως αυτά μπορούν να βοηθήσουν στην αυτοεκτίμηση των μαθητών, στη συνεργασία και στην ομαδοποίηση. Γενικότερα, στο παρελθόν έχουμε συνεργαστεί και με άλλα σχολεία μέσω του προγράμματος “Recognize and Change”, όπου δουλέψαμε επί τρία χρόνια πάνω σε θέματα ταυτότητας των νέων, των διακρίσεων και πως αυτές μπορούν να οδηγήσουν στη βία. Τα αποτελέσματα ήταν πολύ θετικά, δημιουργήθηκαν ταινίες, οι οποίες απέσπασαν και χρηματικά βραβεία προς όφελος των σχολικών μονάδων”.
Η κα. Κόλλια εξέφρασε την πεποίθησή της ότι Βαρδάκειος Σχολή λειτουργεί ως ένα Κέντρο Κοινότητας, προσφέροντας δραστηριότητες που έχουν να κάνουν με τη δια βίου μάθηση και την επιμόρφωση.
“Προσπαθούμε όσο μπορούμε. Εγώ θεωρώ ότι είμαστε ένα Κέντρο Κοινότητας, καθώς έχουμε και μαθητές που ζουν στον περίγυρό μας, προσφέροντας παράλληλα δραστηριότητες που έχουν να κάνουν με τη διά βίου μάθηση και την επιμόρφωση. Γενικά είμαστε ανοιχτοί στις συνεργασίες”, σχολίασε, ολοκληρώνοντας τις δηλώσεις της στην εφημερίδα.
Η ιστορία της Σχολής
Η Βαρδάκειος Σχολή Ερμούπολης λειτουργεί από το 1872 και ιδρύθηκε από τον Φιλολογικό Σύλλογο Αθηνών “Παρνασσός” και τον Σύλλογο “Βύρων”. Είχε ως σκοπό την καταπολέμηση του αναλφαβητισμού με την προσφορά δωρεάν εκπαίδευσης στα γράμματα και τις τέχνες. Όντας από τους πρώτους συνεταιρισμούς που συστάθηκαν γι' αυτόν τον σκοπό, έδωσαν την ευκαιρία σε εργαζόμενα παιδιά να αποκτήσουν το απολυτήριο του δημοτικού σχολείου. Τα μαθήματα ήταν νυχτερινά για να μπορούν όλα τα παιδιά να τα παρακολουθούν μετά τη δουλειά.
Το έτος 1889 αποτελεί σταθμό στη Σχολή, καθώς αλλάζει ο τρόπος διοίκησης σε πενταμελές συμβούλιο με τους συνεταιρισμούς να υποβοηθούν χρηματικά την Σχολή Απόρων Παίδων. Παράλληλα με τα παιδιά ιδρύθηκε Σχολή Απόρων Γυναικών που τις εκπαίδευε στα χειροτεχνήματα, όπως πλέξιμο και ραπτική και άλλα είδη τα οποία και πουλούσαν για να εξοικονομήσουν κάποια χρήματα. Στα παιδιά όπως και στις γυναίκες παρεχόταν δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, τρόφιμα ή κατά περίπτωση καλύπτονταν άλλες ανάγκες. Η Σχολή Γυναικών διατηρήθηκε έως το 1915.
Το 1938 με δωρεά του ευεργέτη Ιωάννη Βαρδάκα έγινε ριζική ανακαίνιση και επισκευή του κτιρίου της Σχολής και γι` αυτό το λόγο ονομάστηκε Βαρδάκειος Επαγγελματική και Νυχτερινή Σχολή Ερμουπόλεως.
Οι τελευταίοι μαθητές της Σχολής πήραν το απολυτήριό τους το 1976.
Σήμερα, η Σχολή λειτουργεί ως ένας χώρος όπου ο καθένας μπορεί να λειτουργεί ως φορέας του πολιτισμού του, αλλά και ως δέκτης στοιχείων άλλων πολιτισμών. Σ’ αυτόν τον χώρο η ξενοφοβία και ο ρατσισμός δεν έχουν θέση, αντίθετα όλοι επιδιώκουν να βιώνουν το πολυπολιτισμικό περιβάλλον που διαμορφώνεται μέσα από όλες τις δραστηριότητες. Αφηγήσεις παραμυθιών από όλο τον κόσμο, ανέβασμα παραστάσεων από ξενόγλωσσους μαθητές, πολυεθνική κουζίνα, χαριστικά παζάρια ελληνικών και ξενόγλωσσων βιβλίων, πεζοπορίες στα βουνά είναι μερικές από τις πολλές δράσεις που οργανώνονται από τους μαθητές και για τους μαθητές.